Zagadkowa pieczęć wdowia związana z Wirtembergami oleśnickimi

Na aukcji numizmatycznej pojawił się nieznany wcześniej, jak sądziłem medal wdowi, który po obróceniu o 180 stopni i dokonaniu odbicia zwierciadlanego został pokazany niżej. Chyba jest on jednostronny, bo nie wspomniano o rewersie. Także nie wiadomo z czego go wykonano. Również nie wspomniano o jego wykonawcy - medalierze książąt oleśnickich, którym w tym czasie był J. Neidhardt (jego inicjały nie są widoczne).

Początkowo sądziłem, że jest to medal, gdyż w aukcji został usytuowany pomiędzy medalami, chociaż umieszczenie go w odbiciu zwierciadlanym, brak rewersu i nienajlepsza jakość mogłaby wskazywać, że jest to pieczeć. Na to zwrócił mi uwagę Łukasz Kosiński, z którym od dawna koresponduję, sugerując że jest to raczej pieczęć. Przychylam się do tej opinii. Być może jest to pieczęć wdowia (tłok pieczętny), owalna, poprzeczna (mosiężna?), którą wdowa używała w trakcie trwania żałoby. Może nawet z tego powodu była odciskana w czarnym laku [1].

Pieczęć wdowia(?) księżnej Anny Zofii. 42x38 mm.
Kliknij, aby powiększyć
Na rysunkach pokazano herb Wirtembergów oleśnickich używany od 1647 do 1704 r., narysowany przez autora. Z prawej herb Meklemburgów ze Schwerina skopiowany z Wikipedii. Przedstawiają one w kolorze herby z pieczęci. Oba zwieńczone są na pieczęci mitrą książęcą

Ze skanu pieczęci można odczytać napis napieczętny: V.G.G. ANN.A.SOPHIA. VERW.H.Z.WURTTEMB.T.I.S.OLS. BUI.G.H.Z.M, czyli: Z Bożej Łaski Anna (?) Zofia wdowa po księciu Wirtembergii, Teck, na Ślasku Oleśnicy (dalej trudne do odczytania - może Bernstadt und Iuliusburg czyli Bierutowa i Dobroszyc) urodzona (?) księżna meklemburska.

Na portalu aukcyjnym uznano, że jest to imię Annny Zofii, księżniczki Mecklenburg Güstrow (*1662 +1738), córki Gustawa Adolfa, która była czwartą żoną księcia Chrystiana Ulryka wirtembersko-oleśnickiego, zmarłego w 1704 r. Czyli i pieczęć pochodzi z podanego roku.

Napisano bowiem: Mecklenburg Güstrow. Anna Sophia, Tochter Gustav Adolfs, *1662 +1738. Witwensiegel o.J.(1704). Nach dem Tode ihres Gemahls Christian Ulrich von Württemberg-Oels (1652-1704). 42 X 38 mm.

Jest jednak znanym faktem, że żona księcia wirtembersko-oleśnickiego Chrystiana Ulryka miała na imię tylko Zofia. Natomiast Anna Zofia była żoną Juliusza Zygmunta księcia wirtembersko-dobroszyckiego, który zmarł w 1684 r.

W Wikipedii podano: Anne Sophie (1647-1726) ? Herzog Julius Siegmund (Württemberg-Juliusburg)   (1653-1684), tochter Adolf Friedrich I. (Mecklenburg)   (1588-1658) -   Schwerin. O tym także świadczy pokazany na pieczęci herb szweryński.

Tak więc, można sądzić, że jest to pieczęć księżnej Anny Zofii wdowy po Juliuszu Zygmuncie księciu na Dobroszycach, który zmarł w 1684 r. Księżna stała się regentką i musiała prowadzić bogatą korespndencję w sprawch księstwa w imieniu swojego nieletniego syna. Można sądzić, że pieczęć pochodzi z 1684 r. i została wykonana zaraz po śmierci męża. Również zleciła wykonanie monety pośmiertnej księcia i innych medali pokazanych przy opisie Dobroszyc.

Wnioski:

  1. Jest to zapewne pieczęć, może wdowia, Anny Zofii księżnej na Dobroszycach, wykonana w 1684 r.
  2. Niezrozumiały jest odstęp w imieniu Anna i końcowy zapis inicjałowy BUI.G. Można mieć nadzieję, że na ten tekst natrafi bardziej doświadczony sfragistyk (numizmatyk) i wyjaśni te zagadki.
  3. Czy Johann Neidhardt nadworny medalier Wirtembergów był autorem tego tłoku pieczętnego?

Literatura

Strzyżewski W., Pieczęcie prywatne szlachty księstwa głogowskiego w XVI - XVIII wieku, [w:] Studia Lubuskie nr 2/2006 PWSZ Sulechów, 2006


Od autora • Lokacja miasta • Oleśnica piastowska • Oleśnica Podiebradów • Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
• Oleśnica po 1885 r. • Zamek oleśnicki • Kościół zamkowy • Pomniki • Inne zabytki
Fortyfikacje • Herb Oleśnicy • Herby księstw • Drukarnie • Numizmaty • Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica • Wojsko w Oleśnicy • Walki w 1945 roku • Renowacje zabytków
Biografie znanych osób • Zasłużeni dla Oleśnicy • Artyści oleśniccy • Autorzy • Rysowali Oleśnicę
Fotograficy • Wspomnienia osadników • Mapy • Co pod ziemią? • Landsmannschaft Oels
Wydawnictwa oleśnickie • Recenzje • Bibliografia • Linki • Zauważyli nas • Interpelacje radnych
Alte Postkarten - widokówki • Fotografie miasta • Rysunki • Odeszli • Opisy wybranych miejscowości
CIEKAWOSTKI • ZWIEDZANIE MIASTA Z LAPTOPEM, TABLETEM ....
NOWOŚCI